Migrena w ciąży

Nie każdy ból głowy jest migreną. Migrena zaliczana jest do tzw. samoistnych bólów głowy, czyli takich, których podłożem nie są poważne przyczyny organiczne, ani które nie występują w przebiegu innych chorób. Typowe napady migreny polegają na silnym, jednostronnym bólu głowy o charakterze pulsującym. Mogą mu towarzyszyć nudności, wymioty, światłowstręt, nadwrażliwość na dźwięki i zapachy, silna potliwość ciała, łzawienie oczu. Czasami występują również przejściowe objawy neurologiczne, takie jak: drętwienie kończyn, zawroty głowy, zaburzenia mowy, zaburzenia widzenia.

Migrena w czasie ciąży występuje zazwyczaj w pierwszym trymestrze i związana jest z zachodzącymi w organizmie kobiety zmianami hormonalnymi. Wysoki stężenie hormonów ciążowych może prowadzić do rozregulowania się ciśnienia krwi i ma wpływ na silne rozszerzanie się naczyń krwionośnych, także w obrębie mózgu – co skutkuje męczącymi bólami głowy. Drugi i trzeci trymestr ciąży upływa już raczej bez dolegliwości bólowych. Ulegająca stabilizacji gospodarka hormonalna normuje ciśnienie krwi i zmniejsza lub całkowicie niweluje bóle głowy.

Migrena ciążowa jest zwykle na tyle silna, że uniemożliwia normalne funkcjonowanie. Jakie są zasady zachowywania się przy ataku migreny? Kobieta musi leżeć i odpoczywać – najlepiej w zaciemnionym pokoju, ponieważ światło wzmaga dolegliwości bólowe. Czynniki, które mogą nasilać ataki migreny lub powodować ich występowanie, to m.in.: silne napięcie emocjonalne, stres, wysiłek fizyczny, przemęczenie, niewyspanie, hałas. Niestety, migrena jest często uwarunkowana dziedzicznie i występuje w rodzinach. Najbardziej niebezpieczna jest tzw. migrena z aurą, która objawia się ubytkami w polu widzenia, pojawianiem się mroczków, niedowładami, drętwieniem i afazją.

W leczeniu migreny stosuje się tradycyjne leki przeciwbólowe. Jednak niektóre z nich nie mogą być przyjmowane w ciąży z powodu teratogennego działania na płód. Badania kliniczne dowodzą, że bezpieczne dla rozwoju dziecka są małe dawki kwasu acetylosalicylowego. Jeśli kobieta choruje na migrenę przed zajściem w ciążę, powinna skonsultować się z neurologiem co do możliwości zażywania przepisanych jej leków, kiedy ciąża będzie już pewna. Specyficzne leki przeciwmigrenowe z grupy ATC N 02 C, do których należą m.in. alkaloidy sporyszu i tryptany, nie mogą być bowiem stosowane w czasie ciąży.

W ciąży napadom migrenowym lepiej zapobiegać niż je leczyć. Jakie sposoby na bóle głowy są pomocne w ciąży?

• Odpoczynek w cichym i zaciemnionym pokoju – wyłącz muzykę i telewizor, zgaś światło, zasłoń okno, połóż się na łóżku z lekko uniesioną głową, np. podłóż pod nią sztywną poduszkę lub złożony koc.
• Chłodny okład na czoło – połóż się wygodnie na łóżku, a na czole przytrzymaj chłodny okład, np. zmoczony zimną wodą ręcznik lub zawinięte w gazę kostki lodu.
• Słodka herbata lub napar z melisy – łagodzi napięcie nerwowe.
• Ciepła, ale krótka kąpiel lub odświeżający prysznic – redukuje objawy migreny.

W łagodzeniu bólów głowy w ciąży pomaga również medycyna alternatywna, np. masaż pleców, masaż twarzy – zwłaszcza okolic czoła i skroni, akupunktura i akupresura. Z migreną w ciąży można również walczyć poprzez redukowanie stresu. Tutaj sprawdzają się techniki relaksacyjne oraz wizualizacja. Warto również prowadzić dzienniczek migrenowy i zapisywać w nim szczegóły dotyczące ataków migreny. Po pewnym czasie można zauważyć zależność ataków migreny od niektórych czynników zewnętrznych. Jeśli napady migrenowe w ciąży są silne i długotrwałe i nie łagodnieją po zastosowaniu bezpiecznych leków przeciwbólowych, należy zgłosić się do neurologa.

Joanna Krocz