Nadżerka szyjki macicy

Do wystąpienia nadżerki szyjki macicy przyczyniają się infekcje bakteryjne oraz stany zapalne, które zachodzą w organizmie kobiety. Nadżerka może powstać również na skutek urazów w wyniku penetracji pochwy za pomocą ciała obcego (może to być nawet tampon). Przyczyny tej powszechnej wśród kobiet choroby nie są jednak do końca znane. Wiadomo jedynie, że ryzyko rozwoju choroby jest większe u kobiet często zmieniających partnerów seksualnych, a także pań chorych na kiłę lub mających opryszczkę. Nadżerka sama w sobie nie stwarza zagrożenia dla życia pacjentki, ale bez podjęcia leczenia może doprowadzić do rozwoju poważniejszych chorób, w tym nowotworów.

Objawy nadżerki szyjki macicy obejmują upławy, bóle podbrzusza, plamienie po stosunku oraz bóle w dolnej części kręgosłupa.

Diagnozowane są 3 rodzaje nadżerki:

• nadżerka prawdziwa – powstaje na skutek urazów mechanicznych, działania substancji chemicznych lub infekcji bakteryjnych; objawia się zanikiem nabłonka; może być pierwszym objawem raka szyjki macicy;
• nadżerka rzekoma – tzw. „erytroplakia”, jest wynikiem zmian nabłonkowych; ten typ nadżerki jest najbardziej powszechny;
• nadżerka w stanach przednowotworowych – często jest wywołana zakażeniem wirusem HPV; ten rodzaj nadżerki poprzedza rozwój raka szyjki macicy.

Bóle podbrzusza oraz nietypowe upławy powinny skłonić każdą kobietę do wizyty u ginekologa. Lekarz ocenia stan narządów płciowych pacjentki za pomocą wziernika wprowadzanego do dróg rodnych. W diagnostyce nadżerki kluczowe znaczenie ma również badanie cytologiczne oraz badanie kolposkopowe. Cytologia to badanie, które polega na zbadaniu pod mikroskopem materiału pobranego z szyjki macicy kobiety. Badanie mikroskopowe pozwala wykluczyć zmiany nowotworowe w szyjce macicy. Natomiast badanie kolposkopowe służy do obserwacji tego narządu w dużym powiększeniu.

Jeśli nadżerka jest niewielka, a kobieta jest młoda i jeszcze nie rodziła, lekarz decyduje się zwykle na obserwację pacjentki, bez wdrażania leczenia. Czasami zdarza się, że wyeliminowanie czynnika wywołującego stan zapalny pochwy wystarczy, by pozbyć się problemu. W przypadku hormonalnego podłoża zmian aż u 60% pacjentek następuje samoistne wyleczenie nadżerki. Samoistny zanik nadżerki może się jednak wiązać z wystąpieniem krwawienia, stanu zapalnego lub torbieli.

Sposób leczenia nadżerki zależy od wieku pacjentki, wywiadu lekarskiego, wielkości zmiany oraz wyniku badania cytologicznego. U kobiet, które jeszcze nie rodziły oprócz postawy wyczekującej stosuje się koagulację (leczenie zachowawcze) lub krioterapię (leczenie zabiegowe polegające na niszczeniu zmian zimnym azotem). Czasami przeprowadza się również elektrokoagulację – wypalanie nadżerki za pomocą prądu.