Serce w ciąży

Cały układ krążenia musi w czasie ciąży wykonywać zwiększoną pracę. Objętość krwi w organizmie zwiększa się w tym czasie o trzydzieści, a nawet pięćdziesiąt procent. Zwiększa się także ilość krwi pompowanej przez serce w czasie jednej minuty – także o około trzydzieści, do pięćdziesięciu procent. Oprócz tego, serce w czasie ciąży przyspiesza, co dodatkowo zwiększa jego obciążenie. Największy skok ilości krwi w organizmie matki ma miejsce około dwudziestego ósmego-trzydziestego drugiego tygodnia.

Dużym obciążeniem dla serca (i dla całego organizmu!) jest poród, a szczególnie skurcze parte. Po porodzie, gwałtownie zmniejszony przepływ krwi także obciąża serce.

Oprócz obciążania serca, ciąża może także wywoływać zaburzenia rytmu serca, odczuwane jako nagłe przyspieszenia rytmu serca na kilka sekund. Te zaburzenia mogą pojawiać się także w postaci spowolnień rytmu serca lub „pominięć” uderzeń. Takie stany (palpitacje serca w ciąży) występują co jakiś czas, nawet co godzinę. Są wywołane zwiększoną ilością progesteronu w organizmie matki.

Same przyspieszenia rytmu serca nie są niepokojącym objawem i pojawiają się u wielu kobiet w ciąży. Jednak jeśli palpitacjom w ciąży towarzyszą inne objawy, należy zgłosić się do lekarza. Zaleca się, aby zgłosić się do lekarza z palpitacjami w przypadku jeśli występują dodatkowo:

• zawroty głowy,
• duszności,
• historia problemów z sercem.

Kobiety z wadami serca często boją się zachodzić w ciążę. Jednak przy odpowiedniej opiece lekarskiej i dokładnej kontroli wady, kobiety te mogą urodzić w pełni zdrowe dzieci.

Wady zastawek serca czy posiadanie sztucznej zastawki to stany, w których zajście w ciążę jest pewnym ryzykiem. U kobiet z tego typu wadami serca występuje większe ryzyko pojawienia się powikłań ciąży. Choroby zastawek mogą utrudnić przepływ zwiększonej ilości krwi przez serce. Oprócz tego, sztuczne zastawki oznaczają większe ryzyko zapalenia wsierdzia, które jest stanem zagrażającym życiu. Oprócz tego, sztuczne zastawki wymagają stosowania leków rozrzedzających krew. Stosowanie wszelkich leków musi być dokładnie skonsultowane z lekarzem, aby nie zagrażały one dziecku. Zmniejszenie dawki tego typu leku może wywołać powstanie zakrzepu.

Kobiety z wrodzonymi wadami serca mogą także genetycznie przekazać wadę dziecku. Oznacza to jednak tylko zwiększone ryzyko pojawienia się wady serca u dziecka, nie oznacza, że dziecko na pewno będzie ją miało.

Niektóre wady serca wymagają wyleczenia, zanim kobieta zdecyduje się na dziecko. Dzięki temu, ryzyko powikłań przebiegu ciąży będzie zmniejszone do minimum. Warto więc przed decyzją o dziecku zasięgnąć rady lekarza kardiologa, jeśli wada serca jest podejrzewana lub zdiagnozowana.

Istnieją wady układu krążenia, które sprawiają, że u danej kobiety ciąża nie jest zalecana. Są to na przykład nadciśnienie płucne czy zespół Eisenmengera.