niepłodność u mężczyzn

Naukowcy odkryli powiązanie pomiędzy wszechobecnymi cząsteczkami a problemem niepłodności męskiej. Niestety, obecność szkodliwych cząsteczek to problem globalny, na który badacze w dalszym ciągu poszukują rozwiązania.

Plastik jest dookoła nas - odkrywa się go nawet w miejscach, którego z nim wcale nie kojarzymy: w ciałach zwierząt, na szczytach wysokich gór, a nawet w kosmosie. Jest z nami tak nierozerwalnie związany, że przenika także do naszych organizmów, o czym świadczy badanie, którego wyniki opublikowano w piśmie "Toxicological Sciences".

Zespół Kilenfeltera to choroba o podłożu genetycznym, która dotyczy tylko mężczyzn. Zwykle skutkuje niepłodnością i większym ryzykiem zachorowalności m.in. na choroby układu krążenia, osteoporozę i choroby immunologiczne. Na czym polega zespół Klinefeltera? W jaki sposób diagnozowany jest zespół Klinefeltera u dzieci? Jak leczy się tę chorobę?

"Ibuprofen ma negatywny wpływ na jądra młodych mężczyzn" – czytamy w raporcie opublikowanym w czasopiśmie "Proceedings of National Academy of Sciences". Naukowcy udowodnili, że w trakcie przyjmowania konkretnych dawek ibuprofenu w organizmach młodych mężczyzn dochodzi do zmian hormonalnych charakterystycznych dla panów w średnim wieku. Wiążą się one ze zmniejszoną płodnością.

Dla wielu osób wiadomość o tym, że nie mogą mieć dzieci, to najgorsza rzecz, jaka ich spotyka. Nie potrafią sobie wyobrazić, że ich największe marzenie o byciu rodzicem się nie spełni.

Oligospermia, inaczej oligozoospermia, to zaburzenie męskiego układu rozrodczego, które stanowi jedną z przyczyn niepłodności. Oligospermia oznacza zbyt zbyt małą liczbę plemników w nasieniu. W przypadku oligospermii liczba plemników w ejakulacie jest mniejsza niż 20 mln/ml. Oligozoospermia może mieć różne stopnie ciężkości – od ekstremalnej (stan bliski azoospermii), do lekkiej. W zależności od przyczyny zaburzenia produkcji plemników, oligospermia może być stała lub tymczasowa. Oligospermię wykrywa się, wykonując badanie ogólne nasienia.

Operacja żylaków powrózka nasiennego to jedna z metod leczenia żylaków, które dotyczą przede wszystkim lewego jądra. Zabieg na żylaki powrózka nasiennego wykonuje się w ogólnym znieczuleniu organizmu w ramach tzw. chirurgii jednego dnia. Operacja polega na wykonaniu nacięcia po lewej stronie brzucha, które będzie umożliwiało usunięcie odcinka żyły jądrowej. Powikłania po operacji żylaków powrózka nasiennego są obecnie rzadkie i dotyczą niedokrwienia jądra, które może przerodzić się w zapalenie jądra. Po raz pierwszy operację na żylaki jądra wykonano pod koniec XIX wieku.

Rzeżączkowe zapalenie jąder jako powikłanie zakażenia rzeżączką – chorobą przenoszoną drogą płciową – może stanowić istotny czynnik ryzyka niepłodności u mężczyzn. Przyczynia się ono bowiem nie tylko do konieczności ograniczenia kontaktów seksualnych, ale może skutkować niemożnością odbycia satysfakcjonującego aktu płciowego, a nawet wpływać na obniżenie jakości nasienia. Z powodu ograniczenia żywotności plemników zapłodnienie komórki jajowej może być utrudnione lub nawet niemożliwe.

Świnkowe zapalenie jąder to stosunkowo rzadkie powikłanie świnki. Chociaż sama świnka uważana jest za niegroźną chorobę, to świnkowe zapalenie jąder może stać się przyczyną niepłodności męskiej. Nie oznacza to jednak, że każdy mężczyzna, u którego dojdzie do tego powikłania, będzie niepłodny. Z kolei nawet jeśli tak się stanie, wciąż istnieje możliwość skutecznego leczenia. Dużego znaczenia nabiera jednak profilaktyka świnki, w tym przede wszystkim szczepienia ochronne, które pozwolą uniknąć tego poważnego schorzenia jąder.

Żylaki powrózka nasiennego (łac. varicocele) to dolegliwość dość często spotykana wśród mężczyzn. Statystycznie rzecz ujmując, z żylakami jąder ma kłopoty co piąty mężczyzna. Żylaki powrózka nasiennego mogą być przyczyną niepłodności. Szacuje się, że występują u około 25% mężczyzn mających problemy z płodnością. Żylakami powrózka nasiennego nazywa się poszerzone naczynia splotu wiciowatego, zbierającego krew z jąder. W trakcie badania fizykalnego odczuwane są one jako guzowate twory w obrębie moszny.

Rak stercza to choroba nowotworowa gruczołu krokowego. Należy do najczęstszych nowotworów u mężczyzn powyżej 50. roku życia. 75% przypadków raka stercza histologicznie zalicza się do gruczolakoraków. Częstość występowania raka prostaty zwiększa się wraz z wiekiem. We wczesnym okresie przebieg choroby jest najczęściej bezobjawowy. W stadium późniejszym mogą pojawić się dolegliwości podobne do tych w przypadku przerostu gruczołu krokowego, czyli problemy z oddawaniem moczu i częstsze parcie na mocz. Rak stercza to rak silnie hormonozależny, jego rozwój pobudza testosteron. Pewną rolę w rozwoju nowotworu stercza mogą odgrywać też toksyny środowiskowe, mające działanie podobne do hormonów.

Rak jądra należy do najczęstszych nowotworów złośliwych wśród mężczyzn w wieku między 20. a 40. rokiem życia. Rak jądra wywodzi się z grupy guzów litych. Potocznie nazwą tą obejmuje się wszystkie grupy nowotworów jądra, które można podzielić na zarodkowe i niezarodkowe. 95% guzów jądra powstaje z tkanki zarodkowej (seminoma). Przyczyny przekształceń nowotworowych w jądrze nie są znane. Być może pewną rolę w rozwoju choroby odgrywają substancje toksyczne. Rak jądra charakteryzuje się dużą złośliwością i agresywnym przebiegiem klinicznym.

Zapalenie nerek u mężczyzn może stanowić czynnik ryzyka niepłodności. Często jest powiązane z gruczolakiem gruczołu krokowego. Jego rozrost w wyniku stanu zapalnego skutkuje uciskiem na cewkę moczową i jej zwężeniem.

Świnka, inaczej zapalenie ślinianek przyusznych, jest chorobą wirusową. Wywołuje ją wirus RNA, który namnaża się w cytoplazmie zakażonej komórki. Świnka to powszechnie występująca choroba zakaźna.

Choroby powodujące niepłodność u mężczyzn to, m.in. choroby ogólnoustrojowe, np. cukrzyca, hiperprolaktynemia czy zaburzenia funkcjonowania tarczycy. Do innych chorób odpowiedzialnych za niepłodność męską zalicza się choroby jąder, np. wodniaki, żylaki powrózka nasiennego, wnętrostwo.

Niedokrwistość u mężczyzn może skutkować problemami z płodnością. Badania naukowe dowodzą również, że mężczyźni z powodu anemii są narażeni na zastoinową niewydolność krążenia krwi, a ma to także wpływ na funkcjonowanie naczyń żylnych w jądrach i na osłabienie potencjału płodności mężczyzny. Poza tym przy niedokrwistości pacjenci są apatyczni, skarżą się na uczucie senności, permanentnego zmęczenia, co nie sprzyja budowaniu intymnych więzi partnerskich ani dbałości o udane życie seksualne.

Kłębuszkowe zapalenie nerek to zróżnicowana grupa chorób, których istotą jest zajęcie przez proces zapalny kłębuszków nerkowych. Skutkuje to zaburzeniem pracy nerek i może prowadzić do ich niewydolności. Przyczyny choroby są bardzo różne, tak samo, jak objawy i metody leczenia. Co warto wiedzieć?

Śródmiąższowe zapalenie nerek, lub inaczej – cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, ma zazwyczaj charakter przewlekły. Długotrwałe zapalenie nerek powoduje stale postępujące uszkodzenie tego narządu filtracyjnego. Pojawia się osłabienie organizmu, uczucie rozbicia, wzmożone znużenie. Dochodzi do częstego oddawania moczu, zwłaszcza w porze nocnej. Śródmiąższowe zapalenie nerek jest stanem zapalnym, który nie obejmuje kłębuszków nerkowych, a inne struktury narządu (tkanka miąższu nerek, cewki nerkowe). U mężczyzn może powodować problemy z potencją i płodnością.

Cukrzyca u mężczyzn może grozić niepłodnością. Powodem jest powikłanie cukrzycy – neuropatia, a więc uszkodzenie nerwów. Cukrzyca może przyczyniać się do nieprawidłowej reakcji układu nerwowego na bodźce i powodować zaburzenia potencji. Mniej lub bardziej zaburzony jest łuk odruchowy, dzięki któremu krew pozostaje w ciałach jamistych prącia. Po dziesięciu latach trwania cukrzycy opisane problemy pojawiają się u połowy chorych. Cukrzyca może też skutkować wsteczną ejakulacją, czyli niewydostawaniem się nasienia na zewnątrz, lecz jego uwalnianiem do pęcherza moczowego.

Badanie nasienia to badanie plemników, ich ruchliwości, ilości i budowy oraz substancji zawartych w spermie. Niewystarczająca liczba plemników w spermie lub ich nieprawidłowa budowa mogą utrudniać lub uniemożliwiać zapłodnienie. Równie niekorzystny jest brak lub niewystarczająca ilość substancji odżywczych w spermie, niepozwalająca przetrwać plemnikom wystarczająco długo, by mogło dojść do zapłodnienia. Nieprawidłowości w zakresie spermy są jedną z najczęstszych przyczyn niepłodności par starających się o dziecko. Badanie nasienia to badanie rutynowe w diagnostyce niepłodności, od którego zaczyna się szukanie jej przyczyn. Służy także ustalaniu ojcostwa.

Inseminacja domaciczna to zabieg często mylony z in vitro. Jest to metoda leczenia niepłodności. Inseminacja polega na wprowadzeniu za pomocą specjalnego cewnika plemników do macicy. Wykonuje się ją u par, które cierpią na zaburzenia owulacji, endometriozę lub niepłodność.

Statystyki dotyczace niepłodności w Polsce wciąż rosną. Już ponad 20 proc. małżeństw ma problemy z zajściem w ciążę – wynika z szacunków instytucji medycznych. Okazuje się, że w 40 proc. przypadków niepłodny jest mężczyzna. Ten odsetek niepokojąco zwiększył się w ciągu ostatnich lat. Jak dowodzą najnowsze badania, coraz groźniejszym pogromcą płodności jest zła dieta, a trzej główni winowajcy to alkohol, cukier i tłuszcze trans.

Wiele par widzi jedyną szansę na posiadanie potomstwa w leczeniu niepłodności drogą zapłodnienia pozaustrojowego. Metoda ta w opinii publicznej nadal budzi sporo kontrowersji. Mimo tego w Ministerstwie Zdrowia trwają pracę nad tzw. ustawą in vitro. Co ulegnie zmianie?

Badanie nasienia czyli inaczej badanie spermy – to podstawowe badanie diagnostyczne potrzebne do rozpoznania przyczyn męskiej niepłodności. Badanie nasienia służy ocenie plemników, wydzieliny gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych. Wskazaniem do wykonania badania są: niepłodność, trudności w poczęciu potomstwa, ustalenie ojcostwa. Ocena jakości nasienia ma na celu zdiagnozowanie niepłodności spowodowanej czynnikiem męskim. Niepłodność spowodowana złą jakością nasienia mężczyzny stanowi około 40% przypadków niepłodności małżeńskiej.

Wiadomo, że palenie tytoniu jest szkodliwe dla zdrowia, jednak mało kto zdaje sobie sprawę z tego, że może mieć ono negatywny wpływ na męską płodność. W przypadku problemów z płodnością na początku to najczęściej kobietę obarcza się winą za brak potomstwa i to ona pierwsza idzie się przebadać. Okazuje się jednak, że tempo i styl życia prowadzony w obecnych czasach mają niebagatelny wpływ na mężczyzn i to również z ich powodu para może mieć problemy w staraniach o dziecko. Palenie papierosów może powodować znaczne osłabienie popędu seksualnego oraz niekorzystne zmiany w nasieniu.